CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, araç muayene istasyonları ile ilgili olarak verdiği soru önergesinin ardından Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'ndan yanıt aldı. Gürer, milyonlarca araç sahibini doğrudan etkileyen ve zorunlu bir kamu hizmeti olan araç muayeneleri konusunda büyük bir ekonomik hacim oluştuğunu, ancak bu süreçte gelir dağılımı ve kamu payı hakkında net verilerin açıklanmadığını ifade etti.
Gürer’in soru önergesi ne içeriyor?
Gürer, soru önergesinde 2025 yılı itibarıyla Türkiye genelinde gerçekleştirilen toplam motorlu araç muayenesi sayısını, muayene edilen araçların türlerine göre dağılımını, muayene istasyonları tarafından tahsil edilen toplam brüt gelir tutarını ve diğer ilgili gelir kalemlerini sordu. Ayrıca, 2025 yılı içerisinde egzoz emisyon ölçümü ve diğer ek işlemlerden elde edilen toplam gelirin yanı sıra, devlet hazinesine aktarılan toplam pay hakkında da bilgi talep etti.
Gürer, bu soruların yanı sıra Türkiye genelinde faaliyet gösteren araç muayene istasyonlarının sayısını ve bu istasyonların neden kamu tarafından işletilmediğini de sordu. Bu sorular, araç muayene sisteminin ne kadar büyük bir ekonomik alan oluşturduğunu gözler önüne seriyor.
Bakanlığın yanıtı ne oldu?
Bakan Uraloğlu, 2025 yılında Bakanlık denetiminde toplam 16 milyon 924 bin 922 aracın muayenesinin gerçekleştirildiğini açıkladı. Bu sayının 3 milyon 590 bin 339’unun muayene tekrarı olduğunu belirtti. Ancak, Gürer’in sorularına net bir rakamsal yanıt verilmediği dikkat çekti. Bakanlık, muayene ücretlerinin Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlendiğini ve muayene gelirlerinin doğrudan Hazine hesaplarına aktarıldığını ifade etti.
Bu durum, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın gelir büyüklüğüne dair bilgi sahibi olmamasını ilginç kılıyor. Gürer, her yıl artan muayene ücretlerinin araç sahiplerini zorladığını ve muayene yaptırmamış araç sayısındaki artışın yeni sorunlar yaratabileceğini vurguladı.
Özelleştirme ve şeffaflık vurgusu
Bakanlık, araç muayenelerinin özelleştirme kapsamına alındığını ve özel sektör tarafından yürütüldüğünü belirtti. Gürer ise araç muayenesinin zorunlu bir kamu hizmeti olduğunu ve bu hizmetin kamu eliyle yürütülmesi gerektiğini ifade etti. Ücretlerin her yıl yeniden değerleme oranında artırıldığını belirten Gürer, bu sistemin şeffaflık ve kamu denetimi açısından sorgulanması gerektiğini dile getirdi.
Gürer, araç muayene istasyonlarının doğrudan kamu tarafından işletilmemesi ile ilgili sorunun yanıtsız kaldığını belirterek, bu kadar yüksek sayıda işlem yapılan bir hizmetin kamu yararı önceliğiyle yürütülmesi gerektiğini vurguladı. Gelir kalemleri, vergi tutarları ve Hazine payının ayrıntılı bir şekilde kamuoyuna açıklanması gerektiğini ifade etti.
